Перейти к содержанию

Адыгея Республика

Википедия деп сайттан

Адыгея Республика

Тук Сүлде
Тук Сүлде
[[{{{Хамаарылганың падежи}}} ыдык ыры|{{{Хамаарылганың падежи}}} ыдык ыры]]
Төре дылдар Орус дыл биле адыгейский язык[d]
Найысылал Майкоп[d]
Шак куржактары MSD[d]

Адыгея Республика (Адыг:Адыгэ Республик,Орус:Республика Адыгея) — Россия Федерациязында Соңгу Кавказта, Краснодар облазы-биле долгандыр турар республика. Төвү – Майкоп.

Тодаргайы-биле:Адыгея Республиканың төөгүзү

Бо регионга 1922 чылдың июль 27-де Адыгей автономнуг область тургустунган. Ооң соонда ол регион элээн каш административтиг өскерлиишкиннерни эрткен болгаш 1991 чылда, Совет Эвилелиниң буураашкынының мурнунда, автономнуг республика кылдыр көдүрүлген.[1]

Совет Эвилели буурап дүшкен соонда, Адыгея Республика бодун Россия Федерациязының иштинде республика кылдыр чарлаан. Баштайгы парламент соңгулдалары 1991 чылдың төнчүзүнде республиканың хоойлужудулга эргелелин тургускан. 1995 чылдың март 10-да Адыгея Республиканың Конституциязын хүлээп алган.[2]

Адыгея Республиканың агаар-бойдузу бирги ээлчегде чымчак. Ол девискээрге чоокта чаа Кара далай салдарлыг, ол температураны ортумак тудуп турар, Соңгу Кавказ дагларының бедик эдээлери соок хаттан камгалап турар.[1][3]

Адыгея Республика дыка хөй дагларлыг, оларның эң бедик даглары далай деңнелинден 3238 метр бедик Чугуш даа болур. Чамдык даглар Кавказ бойдус корум-чурумунга кирип турар.

Колдуунда көдээ ажыл-агый продукциязы, чижээ, тараа, чигир. Кол ажыл-агыйлары — аъш-чем болбаазырадылгазы, ыяш болгаш чиик бүдүрүлге.

Адыгея Республиканың 2010 чылда этниктиг тарадылгазы

чурттакчы чону 501,038 хире кижи.(2025)

  • Орустар: Чурттакчы чоннуң 64,5 хире хуузу орустар.

Өске этниктиг бөлүктерниң аразында армяннар, украиннер, курдтар болгаш ромнар бар.

  1. 1 2 https://circassianstudies.org/en/circassia/republic-of-adygea/
  2. https://ria.ru/20150626/1091060232.html
  3. https://www.morozov-dom.ru/info/articles/adygeya-kuda-luchshe-ekhat-/

Даштыкы ссылкалар

[эдер | вики-сөзүглелди эдер]

Адыгея Республиканың албан езузунуң сайтызы Archived 2022-06-06 at the Wayback Machine